2 października 2003r. gościem CZATU w CIRE był Igor Muszyński, wspólnik w kancelarii WHITE&CASE.
CIRE: Rozpoczynamy Czat CIRE. Witam Pana Mecenasa i proszę o pytania.
Mec. Igor Muszynski: Witam wszystkich internautów serdecznie. Zapraszam do zadawania pytań.
anchor: Jaki jest wg Pana najlepszy sposób na to, aby polskie firmy energetyczne były konkurencyjne?
Mec. Igor Muszynski: Ustalenie przejrzystych i stabilnych reguł funkcjonowania rynków energetycznych. Na pewno proces ten wspomogłaby prywatyzacja.
anchor: Czy konsolidacja pionowa to dobry pomysł na polską energetykę?
Mec. Igor Muszynski: Moim zdaniem trudno jednoznacznie na to pytanie odpowiedzieć. Osobiście nie jestem zwolennikiem konsolidacji pionowej, jednakże dopuszczałbym ją w takim zakresie, w jakim nie zakłóciłaby konkurencji na rynku energetycznym. Doświadczenia z innych krajów wska...
EnJan: Czy po wejściu do UE dystrybucja będzie tracić wielkich odbiorców energii?
Mec. Igor Muszynski: Moim zdaniem rozwój wolnego rynku, w tym swobodny wybór dostawcy energii elektrycznej zależy przede wszystkim od sytuacji na rynku polskim, ponieważ przy obecnie istniejącej infrastrukturze przesyłowej wymiana międzynarodowa będzie na razie ograniczona.
triumfator: Jaki jest wg Pana klimat prywatyzacyjny w Polsce i dlaczego jest tak zły?
Mec. Igor Muszynski: Obecny klimat dla prywatyzacji dla elektroenergetyki tworzy kilka przyczyn. Po pierwsze, firmy elektroenergetyczne na świecie, w tym przede wszystkim w Europie, mocno ograniczyły nabywanie nowych firm na innych rynkach, w tym na rynku Polskim. Jeżeli dodamy do tego wprowadzenie akcyzy na energię elektryczną w zeszłym roku, oraz zmieniające się jak w kalejdoskopie koncepcje prywatyzacji sektora to staje się jasnym, że mając do wyboru kraj, w którym nie jest przesądzony nawet krótkookresowy scenariusz rozwoju sektora elektroenergetycznego a kraj, w którym taki scenariusz istnieje, inwestor wybierze ten drugi.
miga: Jak zagraniczni inwestorzy oceniają polską energetykę i czego tak naprawdę oczekują?
Mec. Igor Muszynski: Przede wszystkim stabilności i przejrzystości prawa i polityki energetycznej rządu.
kiano: Giełda czy inwestor - co jest lepszym sposobem prywatyzacji w stosunku do polskich firm energetycznych?
Mec. Igor Muszynski: Z punktu widzenia Skarbu Państwa doświadczenie wskazuje że zawsze większą cenę za akcję można uzyskać od inwestora branżowego niż od inwestorów giełdowych. Ponadto inwestor strategiczny oprócz pieniędzy przynosi do firmy także swoje doświadczenie, wiedzę, wprowadza w międzynarodowe struktury, w których polska energetyka musi funkcjonować.
buba: Czy pogłoski o zniesieniu obowiązku zakupu energii skojarzonej w świetle dyrektyw EU są uprawnione?
Mec. Igor Muszynski: Znam te pogłoski. Unia Europejska przygotowuje obecnie dyrektywę mającą na celu wspieranie wytwarzania energii elektrycznej i ciepła w skojarzeniu. Nie jest, więc wykluczone, że obowiązkowy zakup energii z elektrociepłowni może zostać wykorzystany, jako jeden z mechanizmów wspierających.
buba: Czy ciepłownictwo ma szanse na generacje zysków?
Mec. Igor Muszynski: W obecnym stanie prawnym wszystko zależy od sposobu interpretacji przepisów "rozporządzenia taryfowego ciepła" przez Prezesa URE. Moim zdaniem, przydałaby się nowelizacja prawa energetycznego, która postawiłaby kropkę nad i oraz wyraźnie przesądziła, że generowanie przez firmy energetyczne rozsądnych zysków jest dopuszczalne.
EnJan: Czy przy tak dużym zadłużeniu państwa i relacji PKB do długu publicznego nie dojdzie do wyprzedaży aktywów należących do Państwa w celu ratowania budżetu?
Mec. Igor Muszynski: To jest pytanie do Ministra Skarbu. Zwracam uwagę że w 1995 r. taki scenariusz zrealizowano na Węgrzech wyprzedając całą energetykę i gazownictwo.
EnJan: Czy wg Pana prywatyzacje w efekcie nie doprowadzą do wtórnej monopolizacji rynku przez wielkie koncerny, które dzielą między sobą strefy wpływów
Mec. Igor Muszynski: To wszystko zależy jak i komu Skarb energetykę sprzeda. Jeżeli będziemy mieli sytuację, że na polską energetykę będzie chętna jedna firma a rząd zdecyduje się jej te aktywa sprzedawać sytuacja rzeczywiście nie będzie najciekawsza.
polityk: Czy Prawo Energetyczne zakazuje subsydiowania skrośnego między poszczególnymi grupami odbiorców lub działaniami firmy? Jeśli tak, to dlaczego wiąż stosowane są te praktyki i to w majestacie prawa i Urzędu Regulacji Energetyki?
Mec. Igor Muszynski: Ustawa mówi o ograniczaniu subsydiowania skrośnego, w związku z tym przepisy prawa energetycznego w niektórych przypadkach takie subsydiowanie dopuszczają. Jest oczywistym, że całkowicie subsydiowania wyeliminować się nie da.
mmmmm: Czy planowane są jakiekolwiek regulacje mające na celu zwiększenia aktywności odbiorców końcowych w zakresie korzystania z zasady TPA? Czy uważa Pan za celowe nałożenie na odbiorców końcowych obowiązku ponoszenia kosztów bilansowania od momentu nabycia pra...
Mec. Igor Muszynski: Poza stworzeniem odpowiednich regulacji prawnych nic lepiej nie zachęca odbiorców do poszukiwania alternatywnych dostawców jak przesłanki ekonomiczne. Co do kosztów bilansowania to sytuacja z tym związana jest, co najmniej dziwna, mianowicie z jednej strony spółki dystrybucyjne ponoszą te koszty i nie mogą ich uniknąć, z drugiej strony w procesie kalkulacji taryf Prezes URE uznał koszty bilansowania za koszty nieuzasadnione, czyli nie dopuścił do ich pokrycia w taryfach. Moim zdaniem, jeśli jakiegoś kosztu nie można uniknąć, to taki koszt jest kosztem uzasadnionym. Coś z tym problemem trzeba zrobić i to szybko.
mmmmm: na tym polega problem. Odbiorca mając do wyboru zakup energii w swojej SD bez konieczności ponoszenia kosztów bilansowania, nie jest zainteresowany zmianą dostawcy i przejęciem na siebie dodatkowych kosztów i związanego z tym ryzyka?
Mec. Igor Muszynski: Zgadzam się z tym twierdzeniem.
EnJan: Czy prawo energetyczne jest dostosowane do wymogów unijnych? Trwają prace nad nowelizacją PE - jakie są Pana propozycje w tym zakresie?
Mec. Igor Muszynski: Jak pewnie wiele osób wie, polski sektor energetyczny został uznany przez Unię za zharmonizowany, jednakże konieczne będą pewne zmiany w związku z przyjęciem nowej dyrektywy 54/03. Ja ze swojej strony uregulowałbym kwestie prawa do stopy zwrotu inwestycji w sektorze w zakresie koniecznym do kształtowania taryf.
Jan: Jakie są wg Pana najsłabsze punkty rządowego programu rozwiązania kontraktów długoterminowych?
Mec. Igor Muszynski: Niestety, z uwagi na moje zobowiązania zawodowe jestem zmuszony uchylić się od odpowiedzi na to pytanie.
beep: Czy wg Pana akcyza na energię powinna zniknąć? Jak wygląda opodatkowanie biznesu energetycznego w UE?
Mec. Igor Muszynski: Jako osoba, która też płaci rachunki za energię wolałbym żeby opodatkowanie energii było jak najniższe. Jeśli chodzi o opodatkowanie w krajach UE jest to zróżnicowane. Są kraje, w których występuje podatek na energię elektryczną podobny do polskiej akcyzy. Ponadto UE przygotowała założenia nowej dyrektywy, która przewiduje nałożenie właśnie akcyzy na paliwa jak również na samą energię elektryczną. Proszę zwrócić uwagę, że nakładanie tych podatków Unia traktuje, jako instrument mający na celu wymuszenie spadku zużycia energii elektrycznej w krajach UE co jest z kolei elementem polityki ochrony środowiska.
miga: Regulacja sektora energetycznego wciąż pozostawia wiele do życzenia. Jakie zasady należałoby zmienić, aby regulacja była efektywniejsza i pozwalała na normalne funkcjonowanie przedsiębiorstw?
Mec. Igor Muszynski: Wzmocnić prawa przedsiębiorstw energetycznych w postępowaniach regulacyjnych w szczególności w postępowaniach taryfowych. Obecny system, w którym Prezes URE może w każdej chwili wszcząć postępowanie mające na celu zmianę taryfy przedsiębiorstwa tworzy ryzyko braku stabilności taryfy. To całkowicie zniechęca przedsiębiorstwa energetyczne do racjonalizacji kosztów swojej działalności, ponieważ boją się one, że jakiekolwiek wypracowane korzyści mogą zostać "zabrane" przez regulatora przez obniżenie taryfy.
polityk: Czy rzeczywiście prywatyzacja polskiej energetyki jest konieczna, przecież EdF daje sobie radę, a jak wiemy jest państwowy.
Mec. Igor Muszynski: Owszem ale nie wiemy jak długo. Rząd francuski też myśli o prywatyzacji EdF.
pam: Czy wydatki inwestycyjne ponoszone przez prywatyzowane spółki w ramach zobowiązań inwestycyjnych inwestora powinny być Pana zdaniem uznawane przez Prezesa URE za koszty uzasadnione przy zatwierdzaniu taryfy?
Mec. Igor Muszynski: Bardzo dobre pytanie. Jeżeli chcemy żeby prywatyzacja energetyki toczyła się z sukcesem, odpowiedź na to pytanie powinna brzmieć tak. Zwracam jednak uwagę, że pytanie to dotyka tak naprawdę, kwestii współpracy pomiędzy Ministrem Skarbu, który firmy sprzedaje, a Prezesem URE, który te firmy reguluje. Zakres inwestycji w prywatyzowanych firmach jest każdorazowo negocjowany przez Min. Skarbu z inwestorem w toku prywatyzacji. Jeżeli więc Min. Skarbu zależy na dużych programach inwestycyjnych sponsorowanych przez inwestorów, wówczas powinien on zapewnić możliwość uznania tych wydatków inwestycyjnych, jako koszty uzasadnione przez Prezesa URE.
anchor: Czy słuszne są protesty związkowców przy prywatyzacjach? Czy nie domagają sie za dużo?
Mec. Igor Muszynski: Trudno jednoznacznie odpowiedzieć na to pytanie. Oczywiście związki zawodowe są od tego, aby chronić interesy pracowników. Związki te muszą mieć jednak świadomość, że domagając się bogatych pakietów socjalnych mogą doprowadzić do tego, że prywatyzacja nie odbędzie się w ogóle. Ostatnio także Minister Skarbu uświadomił sobie, że kosztowny pakiet socjalny oznacza mniejszą cenę za akcję SP i tutaj Minister Skarbu Państwa musi sobie odpowiedzieć na pytanie o priorytety - zadowolona załoga czy zadowolony Minister Finansów.
polityk: Czy pańskim zdaniem dualizm zarządzania energetyką MSP - MG to rozwiązanie wpływające pozytywnie na branże
Mec. Igor Muszynski: Ja uważam, że tak, z tym, że Minister Skarbu powinien odpowiadać za komercyjną stronę zarządzania przedsiębiorstwem, a Minister Gospodarki powinien koncentrować się na długofalowej polityce energetycznej, tworzeniu instrumentów prawnych i makroekonomicznych.
atlas: Brał Pan udział w sporze między GZE a Hutą Łaziska. Jak rozwiązać problem niepłacących odbiorców?
Mec. Igor Muszynski: Dla wyjaśnienia reprezentowałem GZE. Z punktu widzenia zakładu energetycznego istotnym elementem jest niedopuszczanie do narastania dużego zadłużenia. W przypadku przeterminowania płatności zakład powinien reagować natychmiast wszczynając odpowiednie procedury prawne. Oczywiście nie zawsze musi się to kończyć wyłączeniem odbiorcy, ponieważ nawet, jeżeli ma on chwilowe problemy wynikające z jego płatności finansowej zawsze można porozmawiać o ewentualnych spłatach zadłużeń, pod warunkiem odpowiedniego zabezpieczenia tych płatności przez odbiorcę. Każda sprawa powinna być traktowana indywidualnie.
PN: Odnośnie niepłacących odbiorców, w jaki celu umieszczono w Ustawie zapis, iż wyłączenie dostaw może nastąpić po poinformowaniu odbiorcy o zamiarze wypowiedzenia umowy
Mec. Igor Muszynski: Nie wiem. Moim zdaniem jest to ewidentna wpadka ustawodawcy. Wystarczyłoby przecież stwierdzenie o wstrzymaniu dostaw bez konieczności wypowiadania umowy.
Jan: Ostatnio na jednym z branżowych seminariów wielu prezesów spółek dystrybucyjnych mówiło, że nie obawiają się konsekwencji naszego wejścia do UE, bo z dnia na dzień nic sie nie dzieje, czy podziela Pan ich optymizm
Mec. Igor Muszynski: Moim zdaniem 1 maja 2004 trzęsienia ziemi nie będzie. Natomiast nie można całkowicie ignorować faktu, że tego dnia polski rynek stanie się w dużym zakresie otwarty na konkurencję, nie tylko dla "starych" członków krajów z UE, ale także Czech, Słowacji, Węgier.
CIRE: Dziękuję Pana Mecenasowi i Państwu za udział w Czacie CIRE. Zapraszam na kolejny Czat z Panem Prezesem Dariuszem Stolarczykiem z ZE Jelenia Góra, który odbędzie się 7 października o godz. 12.
Mec. Igor Muszynski: Bardzo serdecznie dziękuję za ciekawe pytania. Pozdrawiam wszystkich.